Boerderij Veenhuizen

Inleiding

Een omstreeks 1925 gebouwd agrarisch complex in Interbellumarchitectuur, bestaande uit een BOERDERIJ en een dwars geplaatste BIJSCHUUR. De boerderij is gebouwd als gestichtsboerderij van de Rijkswerkinrichting Veenhuizen en stond bekend als ‘het Broeningererf’. Het complex is nog steeds agrarisch in gebruik en ligt in de oorspronkelijke agrarische context. De boerderij is gelegen buiten de bebouwde kom van Veenhuizen, in het van rijkswege beschermde gezicht van Veenhuizen. De erfindeling is sober met een ligusterheg als erfafscheiding langs de weg, gazon met fruitbomen en tegelpad. De boerderij is op onderdelen gewijzigd.

Omschrijving

Een uit 1 bouwlaag bestaande en gedeeltelijk onderkelderde BOERDERIJ op samengestelde plattegrond die is opgetrokken in een in kruisverband gemetselde bruine baksteen op een donker gevoegd trasraam onder rollaag. Het voorhuis wordt gedekt door een Mansardekap belegd met oranje verbeterde Hollandse pan; rechthoekig gemetselde schoorsteen die in de lengterichting op de nok is geplaatst; uitkragende houten bakgoot onderlangs voorhuis. Houten dakkapel met twee liggende vensters onder overkragend platdak in oostelijk- en westelijk dakschild.
De oostelijke zijgevel wordt geleed door een origineel staand en samengesteld liggend venster voorzien van gemetselde lekdorpel; gevelopening ter plaatse van de voormalige entree is opgevuld met niet origineel venster, de natuurstenen onderdorpel en neut, de stoep en beide gemetselde borstweringen zijn nog aanwezig.
De zuidelijke voorgevel van het woonhuis wordt geleed door twee samengestelde liggende vensters onder rollaag en voorzien van gemetselde lekdorpel; twee staande verdiepingsvensters onder rollaag en voorzien van gemetselde lekdorpel; gevelvlak boven de verdiepingsvensters uitgevoerd in uitkragend diagonaal siermetselwerk. De vensterdetailleringen in de voorgevel zijn niet meer origineel.
De westelijke zijgevel van het woonhuis wordt geleed door een liggend samengesteld venster voorzien van gemetselde lekdorpel; dubbel keldervenster in het trasraam; niet originele paneeldeur met zijlicht voorzien van bovenlicht.
De aangebouwde schuur wordt gedekt door een rieten schilddak voorzien van oranje nokvorsten; twee halfronde rieten dakkapellen met oranje vorsten als lekdorpel in beide dakschilden; opgeklampt zolderluik onder ‘opwipper’ in oostelijk dakschild; later aangebrachte ventilatieschacht op de nok.
De oostelijke gevel van de schuur wordt geleed door een opgeklampte baander met liggend zijlicht; vier dubbele gekoppelde liggende vensters voorzien van smal bovenlicht onder rollaag.
De noordelijk gelegen achtergevel wordt geleed door twee opgeklampte deuren met neuten en onder rollaag; twee leggende vensters onder rollaag voorzien van gemetselde lekdorpel; opgeklampte baander onder ‘opwipper’.
De westelijke zijgevel wordt geleed door vier liggende vensters als in de oostgevel; opgeklampte deur met aan weerszijden een liggend zijlicht.
De vrijstaande BIJSCHUUR op rechthoekige plattegrond bevindt zich langs de weg ten oosten van de boerderij en is opgetrokken in rood/bruine baksteen. De schuur wordt gedekt door een zadeldak belegd met oranje verbeterde Hollandse pan; uitkragende bakgoot op klossen; niet originele metalen ventilatiepijp in noordelijk dakschild.
De zuidelijke gevel wordt geleed door elf 3-ruits liggende vensters voorzien van ventilatiedorpel aan de onderzijde. De noordelijke gevel wordt geleed door 10 vensters als aan de zuidzijde.
De westelijk gelegen topgevel wordt geleed door een opgeklampte baander; twee opgeklampte deuren onder rollaag; opgeklampt zolderluik met twee van een gemetselde lekdorpel voorziene zijlichten onder rollaag; gevelvlak boven het zolderluik uitgevoerd in uitkragend diagonaal siermetselwerk; uitkragende rollaag langs gevelbeëindiging. De linker hoek is hersteld in een afwijkende baksteen.
De indeling van de oostelijke topgevel is gelijk aan die van de westzijde.

Waardering

De boerderij met bijschuur is van algemeen provinciaal belang op grond van de volgende criteria:

Cultuurhistorische waarde

  • de gestichtsboerderij met bijschuur van de Rijkswerkinrichting Veenhuizen vertegenwoordigt een hoge cultuurhistorische waarde als bijzondere uitdrukking van een gestichtboerderij uit omstreeks 1925, vanwege de relatie met de geschiedenis van de Rijkswerkinrichting en het gebied van Veenhuizen dat als geheel een bijzondere plaats inneemt binnen de ontwikkelingsgeschiedenis van de ontginning van woeste gronden, armenzorg, (gedwongen) werkverschaffing en later de huisvesting van gedetineerden in Drenthe

Architectuurhistorische waarde

  • als bijzondere uitdrukking van een boerderij met bijschuur in Interbellumarchitectuur die omstreeks 1925 als gestichtsboerderij van de Rijkswerkinrichting is gebouwd
  • vanwege het kenmerkende materiaalgebruik en de zorgvuldige detaillering in Interbellumarchitectuur

Stedenbouwkundige / ensemblewaarde

  • vanwege de betekenis van de gestichtsboerderij met bijschuur als essentiële historisch-functionele complexonderdelen van de Rijkswerkinrichting Veenhuizen die als uitdrukking van de ontwikkelingsgeschiedenis van de ontginning van woeste gronden, armenzorg, (gedwongen) werkverschaffing en later de huisvesting van gedetineerden in Drenthe in cultuurhistorisch, architectuurhistorisch en stedenbouwkundig opzicht van belang is;
  • vanwege de beeldbepalende ligging van de boerderij met bijschuur in het buitengebied van het van rijkswege Beschermde Gezicht van Veenhuizen;

Gaafheid / authenticiteit

  • vanwege de redelijke mate van gaafheid van het exterieur van de boerderij en de bijschuur;
  • vanwege de waarde van de boerderij met bijschuur in relatie tot de hoge mate van gaafheid van de stedenbouwkundige structuur en het bebouwingsbeeld binnen het van rijkswege beschermde gezicht van Veenhuizen

Zeldzaamheid

  • vanwege de redelijke mate van zeldzaamheid van de boerderij met bijschuur in de provincie Drenthe in relatie tot de voornoemde cultuurhistorische, architectonische en stedenbouwkundige kenmerken

Opmerking: blijkens aanvullende informatie zal de boerderij omstreeks 1925 zijn gebouwd. Verder zijn de vensterdetailleringen in de voorgevel niet meer origineel.

Pagina informatie

« Terug
Boerderij Veenhuizen
Miljoenen artikelenboltracker

Kaart en buurt