boerderij Rosegaar

Inleiding

De boerderij Oostering 47 te Pesse is gebouwd in 1954 naar een ontwerp van de Drentse architect R. ter Stege uit Hoogeveen in opdracht van de landbouwer J.G. Rosegaar. De gebroeders R., F. en A. ter Stege waren eigenaar van een aannemerij die al vanaf 1820 in Hoogeveen was gevestigd. Vanaf 1919 combineerden zij deze onderneming met een timmerfabriek die machinaal kozijnen, deuren, trappen en dergelijke maakte. Het ontwerp van Ter Stege week, met het apart staande woonhuis en de dwars daarop gebouwde schuur, geheel af van het gangbare “Drentse type” boerderij.
Boerderij en schuurgedeelte zijn door middel van een voormalige spoelplaats met elkaar verbonden. In de bedrijfsruimten werden de veestalling, een paardenstal, een jongveestalling en de varkenshokken ondergebracht. De veestalling en paardenstal waren voorzien van zelfdrinkers. De gehele bedrijfsruimte werd afgedekt met een brandvrije gewapende holle bakstenen vloer, met daarboven de hooizolder.
Door de toepassing van stalen driescharnierspanten en een geringe borstwering werd een enorme vrije tasruimte verkregen. De in deze zoldering aangebrachte openingen voor het doorlaten van hooi waren voorzien van brandvrije luiken. In de kelder werd, ten behoeve van de watervoorziening voor bedrijf en bewoners, een hydrofoorinstallatie geplaatst. Deze is niet meer aanwezig. De voor die tijd moderne boerderij was in die tijd ingericht met grassilo’s, een gierkelder en een silo voor gestoomde aardappelen. De grassilo’s en silo voor gestoomde aardappelen zijn niet meer aanwezig.
Het apart staande woongedeelte was zeer eenvoudig ingericht met van oorsprong op de begane grond twee kamers, een keuken en een slaapkamer. Op de verdieping werden drie slaapkamers en een badcel gerealiseerd.
In 1973 werd achter het bestaande bedrijfsgedeelte een grote ligboxenstal gebouwd. De stal is door middel van een rechthoekige aanbouw aan het oorspronkelijke bedrijfsgedeelte gekoppeld.
Het woongedeelte werd in 1991 verbouwd, waarbij de woning aan de noordzijde werd vergroot en de oorspronkelijke plattegrond werd gewijzigd. De oorspronkelijke kozijnindeling van de vensters in de zuidgevel van de woning zijn reeds aan het begin van de jaren zestig verwijderd omdat zij met hun laaghangende kalven het zicht op de straat ontnamen. Het solitair liggende boerderijcomplex wordt omringd door uitgestrekte landbouwgronden en ligt buiten de bebouwde kom aan de oostelijke toegangsweg tot het dorp Pesse. Het voorerf van de boerderij bestaat uit gedeeltelijk gras en gedeeltelijk tuin, in vakken verdeeld door een beukenhaag. Het erf rond het bedrijfsgedeelte heeft een betonklinker bestrating.
Het interieur en het erf zijn geen onderdeel van redengevende omschrijving. Eveneens alle niet omschreven onderdelen, zoals de achterzijde van het woninggedeelte.

Omschrijving

Het boerderijcomplex Oostering 47 te Pesse is gebouwd op een samengestelde plattegrond, bestaande uit drie afzonderlijke onderdelen. Het woongedeelte is gebouwd op een rechthoekige plattegrond. De gevels zijn opgetrokken in een roodbruine baksteen. Dit gedeelte wordt gedekt door een zadeldak belegd met een rode opnieuw verbeterde Hollandse pan. De twee gemetselde nokhoekschoorstenen zijn voorzien van een gemetselde uitkragende rand. Op het midden van het zuidelijk dakschild is een tweeruits dakkapel onder zinken zadeldak geplaatst. Langs het dak een zinken bakgoot in gootbeugels. De zuidgevel wordt in het midden geleed door een vernieuwde houten toegangsdeur met geprofileerde uitkragende betonnen bovendorpel. Aan de linkerzijde een liggend venster onder gemetselde segmentboog; gemetselde invulling van het boogveld; rode lekdorpeltegels. Op de begane grond in de oostgevel een staand houten venster met getoogde bovendorpel onder gemetselde hanenkam. Op de verdieping een dubbel staand houten venster.
Tegen de westgevel van het woongedeelte een rechthoekige gemetselde aanbouw, gedekt door een zadeldak belegd met paarskleurige sneldekker (van oorsprong een rode opnieuw verbeterde Hollandse pan). In de zuidgevel van de aanbouw twee houten kozijnvensters en een houten toegangsdeur.
Het bedrijfsgedeelte van de boerderij is met de zuidelijke topgevel naar de weg gekeerd en vindt met de westgevel aansluiting bij het tussenlid. De schuur is opgetrokken in roodbruine baksteen en wordt eveneens gedekt door een zadeldak belegd met een rode opnieuw verbeterde Hollandse pan. Langs het dak een zinken bakgoot in gootbeugels. De westelijke gevel heeft een verhoogd middengedeelte met een zadeldak. In dit gedeelte bevinden zich een dubbele opgeklampte inrijdeur onder betonnen latei met daarboven een dubbel opgeklampt zolderluik.
In de zuidelijke topgevel bevinden zich betonnen vensters onder een gemetselde hanenkam. De overige gevelopeningen op de begane grond van de west- en zuidzijde worden alle ontlast door een gemetselde hanenkam. De vensters bestaan uit een houten kozijn met ventilatiesleuf aan de onderzijde en voorzien van een brede gemetselde vensterbank. De inloopdeuren aan de westzijde zijn alle op-geklampt. De noordgevel van de schuur wordt geleed door twee deuren onder doorlopende betonnen latei, een getoogd opgeklampt dubbel zolderluik onder gemetselde segmentboog. Een deel van de opgeklampte deuren is reeds vervangen door hechthouten plaatdeuren. Op de begane grond bevinden zich dezelfde houten vensters als in de zijgevel en op de verdieping dezelfde betonnen vensters als in de zuidgevel.

Waardering

Boerderij, gelegen aan de Oostering 47 te Pesse, in de gemeente Hoogeveen, gebouwd in 1954 in opdracht van de landbouwer J.G. Rosegaar naar ontwerp van de Drentse architect R. ter Stege (Hoogeveen), van algemeen regionaal belang voor de provincie Drenthe vanwege de:

  • cultuurhistorische waarde, gelet op het belang van het pand als bijzondere uitdrukking de modernisering van het landbouwbedrijf en als uitdrukking van de verschillende ontwikkelingen in de naoorlogse boerderijbouw van de provincie Drenthe;
  • architectuurhistorische waarde, zich uitend in het belang van het ontwerp vanwege het innovatieve karakter en als zijnde representant van een typologische modernisering waarbij het woonhuis apart is geplaatst en door de spoelplaats aan de bedrijfsruimte wordt verbonden; vanwege het oeuvre van de Drentse architect R. ter Stege als zijnde toonaangevend in de boerderijbouw in Drenthe; vanwege de esthetische kwaliteiten van het traditionele ontwerp en als zijnde afwijkend van de gangbare Drentse boerderij;
  • authentieke situering van het object en de ruimtelijke relatie met de omgeving;
  • naar verhouding bijzondere gaafheid van het ontwerp.

Pagina informatie

« Terug
Boerderij Rosegaar
Miljoenen artikelenboltracker

Kaart en buurt